ФРАЗЕОЛОГИЯЛЫҚ
Қарақалпақша
кел. Фразеологияға тийисли.
Фразеологияға байланыслы, фразеологияға қатнасы бар, фразеологияға қараслы, фразеологияға тән.
Бунда бир фразеологиялық сөз дизбеги екинши бир фразеологиялық сөз дизбеги менен мәнилик жақтан жақын болады (Е.Бердимуратов).
Ал, мына синонимлик сыңарлар фразеологиялық сөз дизбеклериниң өзинен турады (М.Қәленлеров).
Фразеологиялық өтлеспе — турақлы сөз дизбеклеринен жасалып мәнилери аўыспалы образлы болып келген сөз дизбеги.
Ал, керисинше фразеологиялық өтлесиўлер екинши бир өткир ҳәм пүткиллей аўысып кеткен пүтин мәниге ийе (Е.Бердимуратов).
Бунда фразеологиялық өтлесиў жеке бир гәп хызметинде де қолланылып тур (М.Қәленлеров).
Фразеологиялық дизбек — бир сөз екиншиси менен тығыз байланысып дизбеклесип келиўи.
Фразеологиялық дизбеклер көбинесе образлылыққа ҳәм мәнилик өткирликке ийе болып келеди (М.Қәленлеров).
Фразеологиялық дизбеклердиң турақлылығы айқын нәрсе (Е.Бердимуратов).
Фразеологиялық бирлик — турақлы сөз дизбегиниң қәсийетине ийе болып, айырым сөзлердиң туўра мәнисин пүткиллей жоғалтпай, аўыспалы мәниге ийе болып келеди.
Қарақалпақ тилиндеги фразеологиялық бирликлер де мине усы тийкарғы белгилер менен характерленеди (Е.Бердимуратов).
Фразеологиялық бирликлер әдебий шығармаларда жийи қолланылады, себеби сөз образлылығы көркем сүўретлеўдиң тийкарғы элементлери болып табылады (М.Қәленлеров).
Фразеологиялық аңлатпа (сөзлер) — нақыл-мақаллар, афоризмлер, гөнерген образлы сөзлерден қуралған сөз дизбеги.
Фразеологиялық аңлатпаға гейпара қанатлы сөзлер ҳәм сөз дизбеклери жатады (М.Қәленлеров).
Қарақалпақ тилинде фразеологиялық аңлатпалар жийи ушырасады (Е.Бердимуратов).
Фразеологиялық байланыс — сөзлердиң бир-бири менен мәнилик жағынан қатнаслары.
Олардың тийкарғы типлери еркин фразеологиялық байланыслы функционалдық-синтаксислик лексикалық мәнилерден ибарат (Е.Бердимуратов).
Олар еркин фразеологиялық байланысқан ҳәм басқа сөзлер менен дизбеклесип келип бир сөз екиншиси менен байланысады (М.Қәленлеров).
Фразеологиялық оборот — сөзлердиң белгили бир грамматикалық қәсийетлерге ийе тил бирликлериниң синтаксислик бирикпеси, топламы.
Оларды фразеологиялық оборотлар деп те атайды (М.Қәленлеров).
Фразеологиялық синонимдер — белгили бир тилдеги фразеологияға байланыслы сөз дизбеклеринен болған синоним сөзлер.
Фразеологиялық синонимлерде эмоционалдық-экспрессивлик, стильлик мәни оғада күшли сезиледи (М.Қәленлеров).
Фразеологиялық сөзлик — белгили бир тилдеги фразеологиялық сөз дизбеклериниң жыйындысынан дүзилген сөзлик.
Фразеологиялық сөзлик дүзиў процесинде жоқарыда келтирилген лексика-грамматикалық белгилерин нәзерде тутып, ҳәр бир сөзге белгили анлатпа көрсетиледи (М.Қәленлеров).
Бул айтылғанлар қарақалпақ тилиниң фразеологиялық сөзлигин дүзиў процесинде тийкарғы жол-жоба болады (М.Қәленлеров).