I (ОБ, ОБО) предлог 1. с вин. п. (при обозначении соприкосновения, столкновения) =ға, =ге, =қа, =ке, =на, =не;
опереться о край стола столдың шетине сүйениў;
споткнуться о камень тасқа сүрнигиў;
сломать палку о колено таяқты дизеге қойып сындырыў;
2. с вин. п. (в наречных выражениях) =ма, =ме;
=ға, =ге, =қа, =ке, =а, =е;
=да, =де, =та, =те;
жить бок о бок қасында жасаў, қоңсы турыў;
3. с предл. п. (указывает на предмет, на который направлена мысль, речь, чувство) ҳаққында, туўралы, жөнинде;
лекция о диалектическом материализме диалектикалық материализм ҳаққында лекция;
весть о победе жеңис туўралы хабар;
думать о комлибо биреў туўралы ойлаў;
воспоминание о встрече ушырасыў жөнинде ядқа алыў;
4. с предл. п. (при обозначении числа однородных частей) =лы, =ли;
стол о трёх ножках үш туяқлы стол;
палка о двух концах еки ушлы таяқ.
II межд. 1. (выражает восхищение, удивление, сожаление) паҳ, әҳ, әй, пай, о, оҳо;
о, как хорошо! о, қандай жақсы!;
паҳ, қандай жақсы!;
о, если бы ты знал! пай, сен көрсең еди!;
2. (при усилении утверждения, отрицания) оҳо, әй, ўәй;
о, это слишком трудно! әй, бул жүдә қыйын екен!;
3. (при обращении) о, ой, әй, ҳәй, ҳай, ўах;
о родинамать! әй, ўатанана!;
о друзья! ҳей, дослар.
III (ОБ=, ОБО=, ОБЪ=) приставка фейилдиң алдына қосылып төмендеги мәнилерди билдиреди: 1) ҳәрекеттиң қыр дөгерек бағдарланғанын, оның заттың үстине ҳәм барлық тәрепке таралғанын, мыс.: обежать жуўырып айланып шығыў;
осмотреть қараў, көриў;
2) ҳәрекеттиң ҳәдден тыслығын, мыс.: опиться көп ишип жибериў;
3) «=ся» жанапайы менен ҳәрекетте қәтеликтиң барлығын, мыс.: оговориться жаңылыс айтыў;
4) ҳәрекеттиң нәтийжесинде бир нәрсе менен тәмийинлениўди, мыс.: озеленить ағаш егиў;
5) бир жағдайға, нәтийжеге жеткенин, мыс.: оглохнуть герең болып қалыў.