ÓRTEW
Qaraqalpaqsha
f. 1. Jandırıw, kúydiriw, ot beriw.
Jawlar órtep, shawıp alıp, Kóp azaplar berdi oǵan (I.YUsupov).
Dushpanlar basıp kirgeli, xalıq tańdanadı, qalanı órteydi (Q.Ayımbetov).
Paxta, may zavoddardı buzǵan, órtep, olardı da jańadan onlaw, ya jańadan salıw kerek edi (Q.Irmanov).
Maqpal kóldiń ultanındaǵı orıp jıynalǵan pishenlerdi de órtewi tosınnan bolǵan joq (X.Seytov).
Sonda qaytıs bolǵan adamlardıń denesin usı tóbeshikke ákelip taslap, súyekleri etten sılınǵannan keyin, órtep, kúlin dáryaǵa shashatuǵın bolǵan (M.Nızanov).
2. awıs. Ishin kúydiriw, qayǵıǵa salıw, jandırıw.
Bekniyazov shıdamsızlıq penen birden ishin órtep turǵan sawaldı aytıp saldı (A.Bekimbetov).
Eki qatın kúndesligi ishin órtegen báybishe biydiń salqın qaraǵanına bultıyıp qaldı (K.Sultanov).
3. awıs. Deneniń ısıwı, temperaturanıń kóteriliwi, deneniń laplawı.
0 Júrek-bawırıńdı ottay órtew — ǵıj-ǵıj qaynatıw, kúydiriw.
Eń aldı menen jurttan burın óz úyiń, óz ákeńnen bunday sóz esitiw ǵıjırdanındı qaynatıp, júrek-bawırıńdı ottay órtep, janıńa tiyedi eken (Ó.Xojaniyazov).
Tula boyın órtew — denesin qızdırıw, jandırıw.
Tula boyın órtep, ishi janıp otlarǵa («Qırq qız»).
Sap júregin órtew — saw, pútin júrekti qızdırıw, jandırıw.
Sap júregin órtep ishi dút bolıp, Tiri qaldım aqır túbi qut bolıp (T.Qayıpbergenov).