ВАЛЮТАЛЫҚ
Қарақалпақша
кел. фин.
Валютаға байланыслы.
АЎТРАЙТ, фин.
Мәмиле жасаўшы тәрепдар қатаң түрде белгиленген ўақытта «форвард» баҳасы бойынша төлем төлеўди гөзлейтуғын ўақытлы әпиўайы валюталық мәмиле.
ДЕМПИНГ, экон.
Товарларды валютасы усынылған елден валютасы бир қанша туракды ямаса бир қанша аз кунсызланған елге дүнья жүзилик бақадан төмен бақа менен алып кетиў.
БАҚА, экон.
Бир елдиң ақша олшеминиң екинши бир елдиң ақша өлшеми менен көрсетилген бақасы, салыстырмалы аралық қатнас қунының курсы.
БАКДАЎ, экон.
Шет ел валютасын сатып алыў қәм оның менен орынланатуғын операцияларды жүргизиў тәртибин мәмлекетлик ретлеў системасы.
НЫЗАМШЫЛЫҚ, нызам.
Елдеги валютаны қолданыў ҳаққындағы ортақ нызам-актлер жыйындысы.
ИНТЕРВЕНЦИЯ, экон.
Елдиң орталық банктин валюталық кун менен валюта баҳасын ретлеў мақсети менен бир ўақытта қолланылатуғын сезилерли ҳәрекети.
КЕЛИСИМ, экон.
Белгили бир валюталық қарым-қатнасықларды ретлеўге тийисли өз ара ҳуқықлар менен миннетлемелерди белгилейтуғын еки жақлама ямаса көп жақлама мәмлекетлик келисим.
КЛИПИНГ, экон.
Қолайлы талаплар менен миннетлемелерди товар жеткериўи менен көрсетилетуғын хызметлердиң кунлық теппе-теңлигин көрсететуғын өз ара есапқа алыў туўралы мәмлекетлер аралық келисим.
КОЭФФИЦИЕНТ, экон.
Валюталар бақасының аралық салмағы.
Валюталық коэффициент бақа менен акшалай қәрежетти бир валютадан екинши валютаға қайта есаплаў ўақтында қолланылады.
ҚАТНАСЫҚЛАР, экон.
Шет ел мәмлекетлери менен, қалықаралық шәлкемдер менен, нызамлы қәм жеке шақслар менен орнатылатуғын қатнасықлар.
ҚУНЛЫЛЫҚЛАР, экон.
Арнаўлы нызам менен мәмлекет аймағынан алып кетиўге қәм алып келиўге айрықша шеклеў тәртиби белгиленген материалдық кунлылықдар.
ҚЫЛМЫСЛАР, экон.
Валюталық операциялар қаққында нызам қағыйдаларын бузыўшы ис-қәрекетлер.
ЛИЦЕНЗИЯ, экон.
Орайлық банктиң нызамы қәм жеке тулғалардың сыртқы экономикалық валюталық операцияларына қызмет көрсетиўге, несийе, есап-санақ жүргизиўге коммерциялық банкке беретуғын руқсат қағазы.
БАҲА, экон.
Сораныў менен усыныс негизинде қәлиплескен валюта курсына сай валюталарды сатып алыў, сатыў, конңентрленген рәсмий орталық.
ШЕРИКЛИК, экон.
Миллий валюталардың қубылмалы шеклерин өз ара белгилеген мәмлекетлер топары.